Döviz Bozdurma: Banka mı, Döviz Bürosu mu? Nerede Bozdurulur, Kaç TL Eder?
Hesaplı Altın · Yayın · 4 dk okuma
Döviz bozdurmak, elinizdeki yabancı parayı Türk lirasına çevirmektir; bozdururken işyerinin alış kuru uygulanır ve kaybınızı alış ile satış kuru arasındaki fark belirler. Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar'a göre nakit döviz bankalarda, PTT'de ve Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan izinli yetkili müesseselerde (döviz bürolarında) bozdurulabilir. Bugün Kapalıçarşı ve serbest piyasada Dolar alışı 49,77 ₺, Euro alışı 55,75 ₺.
Döviz Nerede Bozdurulur?
32 Sayılı Karar'ın 4. maddesi, Türkiye'de yerleşik kişilerin bankalardan, yetkili müesseselerden, PTT'den ve kıymetli maden aracı kuruluşlarından döviz almasını ve bunlara döviz satmasını serbest bırakır. 6. maddeye göre dövize ilişkin işlemleri Merkez Bankası ve bankalar yapar; PTT ve yetkili müesseseler de nakit döviz (efektif) alıp satabilir.
| Yer | Nakit Döviz Bozar mı? | Bilmeniz Gereken |
|---|---|---|
| Banka | Evet | Hesabınızdaki dövizi TL'ye çevirmek de bozdurmadır; nakit ve hesap için ayrı kur uygulanabilir. |
| PTT | Evet | 32 Sayılı Karar'da nakit döviz alım satımı yapabilenler arasında sayılır. |
| Döviz Bürosu (Yetkili Müessese) | Evet | Bakanlıktan faaliyet izni olmalıdır; izin belgesi işyerinde asılı durur. |
| Kuyumcu | Yalnız yetkili müessese izni varsa | İzni olmayan işyeri ticari amaçla döviz alıp satamaz. |
Kuyumcu Döviz Bozar mı?
Kuyumcu olmak tek başına döviz bozma izni vermez. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın 2018-32/45 sayılı Tebliği'nin 13. maddesine göre Yetkili Müessese Faaliyet İzin Belgesi bulunmayan gerçek ya da tüzel kişiler ticari amaçla döviz alım satımı yapamaz. Bazı kuyumcular aynı zamanda yetkili müessese olarak izin almıştır; bunu işyerinde görünür yerde asılı izin belgesinden anlayabilirsiniz.
Tebliğe göre yetkili müessese iki gruptur. Ticaret unvanında A grubu için "Yetkili Müessese", B grubu için "Sınırlı Yetkili Müessese" ibaresi bulunur. İki grup da nakit döviz alıp satabilir; A grubu ayrıca banka havalesiyle ya da banka kartıyla döviz alım satımı gibi ek işler yapabilir.
Döviz Bürosunda Nelere Bakılır?
Tebliğ, yetkili müesseselere müşterinin görebileceği bazı yükümlülükler getirir:
- Kur tabelası: En az ABD Doları ve avro için alış ve satış kurunu herkesin görebileceği şekilde göstermek zorundadır (md. 13).
- İzin belgesi: Yetkili Müessese Faaliyet İzin Belgesi ya da Şube Faaliyet İzin Belgesi işyerinde asılı olmalıdır (md. 13).
- Komisyon yok: Bakanlıktan izin almadıkça ilan ettiği alış ve satış kurundan hesaplanan tutar dışında hiçbir ad altında komisyon ya da ücret isteyemez (md. 4/A).
- Belge: Her döviz alımında Döviz Alım Belgesi, her satımında Döviz Satım Belgesi düzenlemek zorundadır (md. 20). Bozdurduğunuzda bu belgeyi isteyin.
- Kredi kartı ve taksit yok: Yetkili müesseseler kredi kartıyla işlem yapamaz, işlemi taksitlendiremez (md. 4).
Bozdurunca Kaç TL Eder?
Bozdururken işyerinin alış kuru, satın alırken satış kuru uygulanır. Aşağıdaki tablo bugün Kapalıçarşı ve serbest piyasada bozdurma tutarlarını ve alış-satış farkını gösterir; sayfa açıkken canlı güncellenir.
| Tutar | Bozdururken (Alış) | Aynı Tutarı Alırken (Satış) | Alış-Satış Farkı |
|---|---|---|---|
| 100 Dolar | 4.976,53 ₺ | 4.990,80 ₺ | %0,2859 |
| 1.000 Dolar | 49.765,30 ₺ | 49.908,00 ₺ | %0,2859 |
| 100 Euro | 5.575,00 ₺ | 5.593,55 ₺ | %0,3316 |
| 1.000 Euro | 55.750,00 ₺ | 55.935,50 ₺ | %0,3316 |
| 100 Sterlin | 6.631,80 ₺ | 6.669,04 ₺ | %0,5584 |
Aldığınız dövizi aynı gün bozdurursanız eksik aldığınız tutar bu farka eşittir. Fark her işyerinde farklıdır: banka, PTT ve döviz bürosu kurunu kendi belirler. Karşılaştırmak için aynı anda birkaç yerin alış kurunu sorun; Merkez Bankası'nın gösterge kurları Merkez Bankası döviz kurları sayfasında, diğer dövizler döviz kurları sayfasında.
Nakit Döviz ile Hesaptaki Döviz Farklı Kurdan Bozdurulur
Merkez Bankası her iş günü iki ayrı kur açıklar: hesaplar arası işlemler için döviz kuru, banknot için efektif kur. Efektif kurda alış ile satış arasındaki fark genellikle daha geniştir. Bu yüzden bankada hesabınızdaki Doları TL'ye çevirmekle elinizdeki nakit Doları bozdurmak farklı tutar verebilir. Ayrıntı ve Merkez Bankası'nın örnek kurları efektif kur nedir yazısında. Yüksek tutarlı işlemlerde kimlik kuralı döviz alırken kimlik istenir mi yazısında.
Sık Sorulan Sorular
Döviz Bürosu mu Banka mı Daha Çok Verir?
Bunun sabit bir cevabı yoktur; her işyeri alış kurunu kendi belirler ve kur gün içinde değişir. Bozdurmadan önce birkaç yerin alış kurunu aynı anda sorup karşılaştırmak, hangisinin daha çok verdiğini gösterir.
Döviz Bürosu Bozdururken Komisyon Alabilir mi?
Tebliğ 2018-32/45'in 4/A maddesine göre yetkili müessese, Bakanlıktan izin almadıkça ilan ettiği kurdan hesaplanan tutar dışında komisyon ya da ücret isteyemez. Kurun tabelada yazan kurla aynı olup olmadığını kontrol edin.
Yırtık ya da Eski Seri Döviz Bozdurulur mu?
Yırtık, yıpranmış ya da tedavülden kalkmış banknotu kabul edip etmemek ve hangi kurdan alacağı işyerine bağlıdır. Bozdurmadan önce banknotu gösterip sorun.
Bozdurduğum Döviz İçin Belge Alabilir Miyim?
Evet. Yetkili müesseseler her döviz alımında Döviz Alım Belgesi düzenlemek zorundadır; bankalar da işlem dekontu verir. Belge, bozdurduğunuz tutarı ve uygulanan kuru gösterir.
Bu yazı Hesaplı Altın editör ekibi tarafından yayın ilkelerimize göre hazırlanmıştır. Ağırlık, ayar, vergi ve mevzuat bilgileri resmî kaynaklardan; diğer bilgiler yazı sonundaki kaynaklardan alınmıştır. Hata bildirimi: Hakkımızda.