Bilezik Modelleri: Ajda, Burma, Hasır, Kelepçe, Mega ve Diğer Bilezik Çeşitleri
Hesaplı Altın · Yayın · 4 dk okuma
Bilezik modelleri, altın bileziklerin yapım biçimine ve görünüşüne göre aldığı adlardır: ajda, burma, Trabzon hasırı, Diyarbakır hasırı, kelepçe, mega, kibrit çöpü, kaburga, tül, dorika ve telkari bunların başlıcalarıdır. Model adı bileziğin nasıl yapıldığını ve işçiliğin ne kadar tutacağını anlatır; içindeki altının değerini ise her modelde aynı şekilde gram ve ayar belirler. Bugün 22 ayar altının gramı satışta 6.040,83 ₺, bozdururken 5.845,86 ₺; 14 ayarın gramı satışta 4.691,00 ₺, bozdururken 3.508,68 ₺.
Bilezik Çeşitleri Tek Tabloda
| Model | Nasıl Yapılır | Ayar | İşçilik | Ayrıntı |
|---|---|---|---|---|
| Ajda | İçi dolu, üzeri ince kalem işi desenli, birkaç tanesi birlikte takılır | Çoğunlukla 22 | Desenli modellere göre çoğunlukla düşük | Ajda bilezik |
| Burma | Kalın altın tel burularak spiral görünüm verilir | Çoğunlukla 22 | Modele göre değişir | Burma bilezik |
| İkili, Üçlü Burma | Birden çok telin birlikte burulması ya da örülmesi | Çoğunlukla 22 | Tel sayısıyla artabilir | Burma çeşitleri |
| Trabzon Hasırı | Çok ince teller kumaş gibi elle örülür | Çoğunlukla 22 | Yüksek, yoğun el emeği | Trabzon hasırı |
| Diyarbakır Hasırı | İnce altın teller elle tek tek örülür | 18, 22 ya da 24 | Yüksek, el emeği | Diyarbakır hasırı |
| Kelepçe | Sert gövde, menteşe ve kilitle açılıp kapanır ya da ucu açıktır | 22 ya da 14 | Modele göre değişir | Kelepçe bilezik |
| Mega | Geniş gövdeli, iri görünümlü modellerin piyasa adı | 22 ya da 14 | Modele göre değişir | Mega bilezik |
| Kibrit Çöpü, Kaburga, Tül | İnce ve desenli bilezik modelleri | 22 ya da 14 | İnce modelde oransal olarak yüksek | Kibrit çöpü, kaburga, tül |
| Dorika | Küçük yuvarlak toplar zincire ya da ipe dizilir | 22 ya da 14 | Modele göre değişir | Dorika |
| Telkari | Saç teli inceliğinde teller kıvrılıp lehimlenir | Çoğunlukla gümüş | Yüksek, emek belirleyici | Telkari |
| İşçiliksiz | Sade, makine yapımı; gram fiyatına işçilik eklenmez | Çoğunlukla 22 | Yok | İşçiliksiz bilezik |
Ayar ve işçilik sütunları genel eğilimi gösterir; aynı model farklı kuyumcuda farklı ayarda ve işçilikte yapılabilir. Satın alırken ayar damgasına ve faturaya bakın.
Resmî Tescilli Bilezik Adları
Bazı bilezik adları Türk Patent ve Marka Kurumu'nda coğrafi işaret olarak tescillidir. Tescil, ürünün nerede ve nasıl yapılacağını belgeye bağlar:
- Adana Burma Bileziği: Adana Kuyumcular Esnaf ve Sanatkârlar Odası adına 27 Temmuz 2026'da tescil edildi (tescil no 1883).
- Trabzon Telkariye ve Hasırı: Trabzon Kuyumcu ve Saatçiler Odası adına 4 Ocak 2008'de tescil edildi (tescil no 94).
- Diyarbakır Hasır Bileziği: Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası adına 13 Haziran 2023'te tescil edildi (tescil no 1386).
- Midyat Telkârisi: 9 Ağustos 2021'de tescil edildi.
Ajda, kelepçe, mega, kibrit çöpü gibi adlar ise piyasa adıdır; resmî bir tanımı ya da ölçüsü yoktur. Aynı adla farklı ağırlık ve desende bilezikler satılabilir.
Model Fiyatı Nasıl Değiştirir?
Bileziğin fiyatı üç parçadan oluşur: gram, ayar ve işçilik. Model yalnız işçiliği ve ağırlığı etkiler. El emeği yoğun hasır ve telkaride işçilik yüksektir; sade, makine yapımı bileziklerde düşüktür ya da hiç yoktur. Bozdururken kuyumcu modele bakmaz; aynı gram ve ayardaki ajda ile hasır bilezik aynı değeri taşır. Aşağıdaki tablo, bileziğin içindeki saf altının bugünkü değerini (işçiliksiz) ve kuyumcunun bozdururken ödediği fiyatı gösterir; sayfa açıkken canlı güncellenir.
| Ağırlık | 22 Ayar Altın Değeri (İşçiliksiz) | 22 Ayar Alış (Bozdururken) | 14 Ayar Altın Değeri (İşçiliksiz) | 14 Ayar Alış (Bozdururken) |
|---|---|---|---|---|
| 5 Gram | 29.530,42 ₺ | 29.229,30 ₺ | 18.859,49 ₺ | 17.543,40 ₺ |
| 10 Gram | 59.060,84 ₺ | 58.458,60 ₺ | 37.718,99 ₺ | 35.086,80 ₺ |
| 20 Gram | 118.121,68 ₺ | 116.917,20 ₺ | 75.437,97 ₺ | 70.173,60 ₺ |
| 30 Gram | 177.182,52 ₺ | 175.375,80 ₺ | 113.156,96 ₺ | 105.260,40 ₺ |
Kuyumcunun söylediği işçiliği bilezik hesaplama aracına yazarak toplam fiyatı ve bozdurma değerini görebilirsiniz. Hazır hesaplar: 10 gram 22 ayar, 20 gram 22 ayar, 30 gram 22 ayar, 10 gram 14 ayar.
Model Seçerken
- Takmak için: Görünüş, bilek ölçüsü ve dayanıklılık öne çıkar. Sert gövdeli kelepçe ölçüye göre seçilir; örgülü modeller esnektir.
- Birikim için: İşçiliği düşük, 22 ayar, gramı faturada yazan modeller bozdururken daha az kayıp bırakır. Ayrıntı yatırımlık bilezik yazısında.
- Hediye için: İnce ve hafif modellerde işçiliğin payı oransal olarak yüksektir. Ayrıntı hediyelik bilezik yazısında.
Sık Sorulan Sorular
Bilezik Modeli Bozdurma Değerini Değiştirir mi?
Hayır. Kuyumcu bozdururken bileziği gramı ve ayarıyla, kendi alış fiyatından alır; modele ve işçiliğe ayrıca ödeme yapmaz. Model yalnız alırken ödenen işçiliği değiştirir.
Aynı Gramda İki Farklı Bilezik Neden Farklı Fiyatlıdır?
Fark işçilikten gelir. El emeği yoğun, desenli ya da örgülü modellerin işçiliği sade modellerden yüksektir. Karşılaştırırken iki bileziğin gram fiyatını ve işçiliğini ayrı sorun.
Bilezik İsimleri Resmî mi?
Çoğu değildir. Adana burması, Trabzon hasırı, Diyarbakır hasırı ve Midyat telkarisi Türk Patent ve Marka Kurumu'nda coğrafi işaret olarak tescillidir; ajda, mega, kelepçe gibi adlar piyasa adıdır ve standart bir ölçüye bağlı değildir.
20 Gram 22 Ayar Bilezik Hangi Modelde Daha Ucuza Gelir?
Altın değeri her modelde aynıdır: bugün 20 gram 22 ayarın işçiliksiz değeri 118.121,68 ₺. Toplam fiyatı işçilik belirler; sade ve makine yapımı modellerde işçilik çoğunlukla düşüktür.
Bu yazı Hesaplı Altın editör ekibi tarafından yayın ilkelerimize göre hazırlanmıştır. Ağırlık, ayar, vergi ve mevzuat bilgileri resmî kaynaklardan; diğer bilgiler yazı sonundaki kaynaklardan alınmıştır. Hata bildirimi: Hakkımızda.