Altın Fonu Nedir? Kıymetli Madenler Fonu Nasıl İşler, Nereden Alınır
Hesaplı Altın · Yayın · 4 dk okuma
Gram Altın 6.083,35 ₺ · Satış (Alırken)
Altın fonu, yatırımcılardan toplanan parayı ağırlıklı olarak altına ve altına dayalı sermaye piyasası araçlarına yatıran bir yatırım fonudur; fonu alan kişi altının kendisini değil, fonun portföyünden pay temsil eden "katılma payı" alır. Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği'ne göre fon toplam değerinin en az yüzde 80'ini devamlı olarak borsada işlem gören altın ve diğer kıymetli madenler ile bunlara dayalı araçlara yatıran fonlar "kıymetli madenler şemsiye fonu" altında kurulur. Fonun pay fiyatı altın fiyatıyla birlikte hareket eder ama altının gram fiyatıyla aynı değildir. Bugün Kapalıçarşı ve serbest piyasada gram altın satışı 6.083,35 ₺, has altın satışı 6.060,00 ₺.
Bu yazı bilgi amaçlıdır; fon önerisi ya da yatırım tavsiyesi değildir.
Altın Fonu Nasıl İşler?
SPK'nın yatırımcı kitapçığına göre yatırım fonu, portföy yönetim şirketlerinin bir içtüzükle kurduğu, tüzel kişiliği olmayan bir mal varlığıdır. Altın fonunda işleyiş şöyledir:
- Katılma payı alınır. Yatırımcı TL öder, karşılığında fonun portföyünü temsil eden katılma payı alır. Katılma payları Merkezi Kayıt Kuruluşu'nda yatırımcı adına kayden izlenir.
- Pay fiyatı her gün hesaplanır. Tebliğe göre birim pay değeri, fon toplam değerinin pay sayısına bölünmesiyle bulunur ve günlük olarak hesaplanıp ilan edilir.
- Emir sonraki fiyattan gerçekleşir. Para piyasası ve kısa vadeli borçlanma araçları fonları dışındaki fonlarda, alım satım emri, emrin verilmesinden sonraki ilk hesaplamada bulunacak pay fiyatından yerine getirilir. Yani emri verirken işlem fiyatını tam bilemezsiniz.
- Masraf fondan düşülür. Fonun yönetim ücreti ve diğer giderleri fon varlığından karşılanır ve pay fiyatına yansır.
Pay fiyatı ve fonla ilgili veriler, SPK'ya göre Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'nda (TEFAS) ilan edilir. Her fonun izahnamesi, yatırımcı bilgi formu ve risk değeri Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda (KAP) fonun kendi sayfasında yer alır.
Nereden Alınır?
SPK kitapçığına göre katılma payı, fonun izahnamesinde yazan yerlerden alınıp satılır. Bunlar genellikle kurucunun merkez ve şubeleri ile TEFAS'tır; kurucunun anlaşma yaptığı yatırım kuruluşlarının telefon ve internet bankacılığı ile ATM'leri üzerinden de emir verilebilir. Katılma payları gün içinde belirli saatlerde alınıp satılır; saatler ve valör fonun izahnamesinde yazar.
Katılma payları borsada işlem gören fonlar ayrı bir türdür: SPK'ya göre borsa yatırım fonu (BYF), bir endeksi takip etmek üzere kurulur ve payları Borsa İstanbul'da hisse gibi alınıp satılır.
Altın Fonu, Altın Hesabı ve Fiziki Altın Farkı
| Altın Fonu | Banka Altın Hesabı | Gram Altın (Fiziki) | |
|---|---|---|---|
| Sahip Olunan | Fonun katılma payı | Bankada gram cinsinden mevduat | Külçe altının kendisi |
| Fiyat | Günlük hesaplanan pay fiyatı | Bankanın alış-satış fiyatı | Kuyumcunun alış-satış fiyatı |
| Bugünkü Piyasa Fiyatı | Fonun izahnamesindeki yerlerde ilan edilir | Bankadan bankaya değişir | Satış 6.083,35 ₺, alış 5.994,46 ₺ |
| TMSF Güvencesi | Yok | 1.200.000 TL'ye kadar (2026) | Yok (evde ya da kasada) |
| Fiziki Altın Teslimi | Yok | Bankaya göre değişir | Elinizde |
Gram altında alış ile satış arasındaki fark bugün %1,46. Banka altın hesabının işleyişi altın hesabı, yolların maliyet karşılaştırması bankada mı kuyumcuda mı altın yazısında. Borsada işlem gören, fiziki altına çevrilebilen bir başka araç için Darphane altın sertifikası yazısına bakabilirsiniz.
Dikkat Edilecekler
- TMSF güvencesi yoktur. SPK kitapçığı fonların mevduatla karıştırılmaması gerektiğini, mevduattaki TMSF güvencesinin yatırım fonlarında bulunmadığını yazar. TMSF de bankaların aracılık ettiği yatırım fonlarını kapsam dışı sayar.
- Geçmiş getiri garanti değildir. SPK'ya göre fonun geçmiş performansının gelecekte tekrarlanacağına dair bir garanti yoktur.
- Portföy yalnız altın olmayabilir. Yüzde 80 kuralı fonun kalan kısmının başka araçlara yatırılmasına izin verir; portföy dağılımı fonun izahnamesinde ve KAP sayfasında yer alır.
- Vergi fon türüne göre değişir. SPK, fonların vergilendirmesi için güncel bilginin Gelir İdaresi Başkanlığı'nın sitesinden alınmasını söyler.
Sık Sorulan Sorular
Altın Fonu Fiziki Altına Çevrilir mi?
Hayır. Altın fonu yatırımcıya altının kendisini değil, fon portföyünden pay temsil eden katılma payı verir. Pay satıldığında karşılığı Türk lirası olarak ödenir. Borsada işlem gören ve belirli koşullarla fiziki altına çevrilebilen araç Darphane altın sertifikasıdır.
Altın Fonunun Fiyatı Nerede İlan Edilir?
SPK'ya göre katılma payı fiyatı her iş günü, fonun izahnamesinde belirtilen alım satım yerlerinde ve TEFAS'ta kurucu tarafından ilan edilir. Fonun izahnamesi ve yatırımcı bilgi formu KAP'taki fon sayfasında yer alır.
Altın Fonunda Portföyün Ne Kadarı Altındır?
SPK tebliğine göre kıymetli madenler şemsiye fonuna bağlı fonlar, fon toplam değerinin en az yüzde 80'ini devamlı olarak borsada işlem gören altın ve diğer kıymetli madenler ile bunlara dayalı araçlara yatırır. Kalan kısmın dağılımı her fonun izahnamesinde yazar.
Altın Fonu TMSF Güvencesinde mi?
Hayır. SPK'nın yatırım fonları kitapçığına ve TMSF'nin açıklamasına göre yatırım fonları mevduat değildir ve TMSF güvencesi kapsamında değildir. Banka altın hesabı ise mevduat olduğu için 2026'da kişi başı her bankada 1.200.000 TL'ye kadar güvencededir.
Bu yazı Hesaplı Altın editör ekibi tarafından yayın ilkelerimize göre hazırlanmıştır. Ağırlık, ayar, vergi ve mevzuat bilgileri resmî kaynaklardan; diğer bilgiler yazı sonundaki kaynaklardan alınmıştır. Hata bildirimi: Hakkımızda.